
بجنورد- ایرنا- اختصاص 2 هزار و 500 میلیارد تومان از اعتبارات سفر رییس جمهور به پروژه انتقال آب منطقه سرانی بعنوان بزرگترین طرح آبرسانی شمالشرق كشور نویدبخش تحولات قابل توجهی برای خروج خراسان شمالی از بن بست بی آبی خواهد بود.
به گزارش ایرنا، دست و پنجه نرم كردن با كم آبی، مشكل چندساله شهرها و روستاهای خراسان شمالی است، به گونه ای كه كاهش بارندگی ها و آبدهی چاه ها در سال های اخیر موجب شده تا بسیاری از روستاها تشنگی خود را با صف انتظار در رسیدن تانكرهای آب سپری كنند و این اقدام به یكی از كارهای روزمره آنها تبدیل شود.
بر اساس اعلام مسوولان اكنون شمار قابل توجهی از روستاییان استان با تانكر و به صورت سیار آبرسانی می شوند و البته وضعیت منابع آبی در شهرها هم چندان مناسب نیست و برخی از شهرها با مشكل تنش آبی روبه رو هستند.
همچنین اكنون آب آشامیدنی مورد نیاز شهروندان در سه شهر خراسان شمالی از آب سدها یعنی آب سطحی تامین می شود اما كاهش بارندگی و كاهش آبدهی رودها سبب شده تا میزان ذخیره در این دریاچه ها هم مناسب نباشد.
بهترین وضعیت آب ذخیره شده در سدها مربوط به شیرین دره است كه آب آشامیدن مورد نیاز مردم بجنورد از آن تامین می شود اما مسوولان می گویند حال و روز این سد هم چندان مناسب نیست.
پیش از این آب مورد نیاز از لایه های بالایی و از آبگیر بالایی سد شیرین دره برداشت می شد اما با افت سطح آب این دریاچه، برداشت آب از یك ماه گذشته از آبگیر میانی و تحتانی انجام می شود كه البته كیفیت مناسبی ندارد.
كمیت و كیفیت آب سدها بسته به بارندگی ها دارد، در سال های كم بارش كه میزان ذخیره آب در سدها كم می شود كمیت و كیفیت آب آشامیدن هم مورد تهدید قرار می گیرد، بوی بد آب و كیفیت پایین آب سد شیرین دره كه در برهه ای از زمان مورد گلایه مشتركان آب است و آن را مردم بجنورد سال های سال تجربه كردند و مسوولان علت آن را كاهش میزان آب سد و برداشت آب از لایه های میانی عنوان كرده و گفته اند كه آب در لایه های میانی كیفیت پایین ترین دارد.
در بارندگی ها هم ورود سیل به سد كه سبب گل آلود شدن آب آن می شود هم مشكل دیگر در استفاده از آب های سطحی است، گل آلود بودن آب سد بعضا در حدی است كه به ناچار آب سد از مدار مصرف خارج می شود و مردم دچار مشكل می شوند.
مسوولان می گویند تنها چاره برون رفت از این مشكل، تامین منابع جایگزین و پایدار برای آب آشامیدن است و آن، بهره برداری از منابع زیر زمینی است و خوشبختانه دولت وجود این مشكل را به خوبی درك كرده است و در سفر رییس جمهور به استان خراسان شمالی، انتقال آب منطقه سرانی به شهرستان های مختلف استان مصوب شد.
اهمیت انتقال آب سرانی در حدی است كه نماینده ولی فقیه در خراسان شمالی و امام جمعه بجنورد هم بر آن تاكید كرد.
حجت الاسلام رضا نوری با اشاره به اینكه یكی از مصوبات مهم در سفر رییس جمهور به استان، انتقال آب منطقه سرانی به شهرهای مختلف است گفت: انتظار داریم این موضوع با پیگیری بیشتر، زودتر محقق شود، این طرح سبب می شود تا مشكل بدبویی آب در بجنورد نیز برطرف شود.

خروج از سراب خشكسالی با كنترل آب های زیرزمینی
خراسان شمالی در شمال شرق كشور با داشتن 2 هزار و 100 كیلومتر رودخانه اعم از دایمی و فصلی، از نظر برخورداری از آب های سطحی باید موقعیت ویژه ای داشته باشد، اما به دلیل شیب زمین های این استان به سمت كشور همسایه، تمامی آب های سطحی به طرف این كشور سرازیر می شود.
یكی از راه های تامین آب مورد نیاز كشور مهار كامل آب های سطحی و زیرزمینی در مرزهای كشور است كه باید برای آن چاره ای اندیشیده شود چرا كه بنا بر اذعان كارشناسان هم اكنون بسیاری از آب های زیر زمینی در منطقه سرانی خراسان شمالی آن سوی مرزها در كشور همسایه مورد استفاده قرار می گیرد.
كارشناسان بر این باورند كه وجود گسل های سراسری در شمال خراسان (شمال شهرستان های شیروان و قوچان) و اتصال آنها به گسل بزرگ كپه داغ در آن سوی مرز ایران، موجب خروج آب های زیر زمینی از طریق این درز، شكاف و گسل ها از استان و سرازیر شدن آن به حاشیه بیابان كشور همسایه می شود و به خاطر همین منابع عظیم آب وارده از ارتفاعات پر بارش شمال استان به خاك تركمنستان است كه آنها با حفر چاه های آهكی از همین منابع عظیم آب جهت توسعه كشاورزی خود استفاده می كنند و عمده سكونتگاه ها و كشاورزی تركمنستان نیز در مناطق نزدیك به مرز ایران و در دامنه های كوهستان گلیل – ماسینو متمركز است، در حالی كه این آب ها متعلق به استان خراسان شمالی می باشند.
حفر چاه های عمیق راهكار مهار آب های مرزی محسوب می شود كه در این زمینه باید ورود و چاره اندیشی كرد.

تصویب 2500 میلیارد تومان برای اجرای طرح
مسوولان خراسان شمالی در دولت سیزدهم به خوبی از اهمیت طرح برای خروج این خطه از شمالشرق كشور از خشكسالی واقف هستند و طرح های اولیه و كارشناسی در این زمینه انجام شد و 2 هزار و 500 میلیارد تومان اعتبار برای اجرای طرح برآورد شد كه در مرحله نخست 500 میلیارد تومان به آن تخصیص یافت.
معاون هماهنگی امور عمرانی استانداری خراسان شمالی هم در این باره گفت: اجرای طرح انتقال آب منطقه سرانی و تامین آب آشامیدن مورد نیاز استان به 2 هزار و 500 میلیارد تومان اعتبار نیاز دارد كه پرداخت آن در سفر رییس جمهور مصوب شد.
مهدی رشیدی اظهار داشت: مطالعه اولیه طرح انتقال آب منطقه سرانی به مناطق كم آب خراسان شمالی انجام شده است و در قالب این طرح باید 17 حلقه چاه حفر شود.
وی تصریح كرد: این طرح به صورت ویژه پیگیری و اهمیت آن برای نهاد ریاست جمهوری تبیین شد از این رو این طرح با همدلی و هم افزایی مسوولان پیگیری و در سفر هیات دولت به استان به تصویب رسید.
معاون هماهنگی امور عمرانی استانداری خراسان شمالی افزود: در مرحله اول 500 میلیارد تومان اعتبار برای اجرای این پروژه تخصیص یافت و امید می رود حفر چاه ها امسال انجام و خط انتقال با اخذ پیمانكار اجرایی شود.
وی با بیان اینكه طول خط انتقال این طرح 250 كیلومتر برآورد شده است خاطرنشان كرد: سالانه 40 میلیون مترمكعب آب آشامیدن مورد نیاز شهروندان در برخی از شهرستان های استان از این منابع زیرزمینی تامین می شود.

اختصاص 5 هزار میلیارد ریال برای فاز اول
نماینده مردم شیروان در مجلس شورای اسلامی در این باره گفت: 500 میلیارد تومان اعتبار از محل اعتبارات سفر رییس جمهور برای برداشت آب های زیرزمینی مناطق مرزی خراسان شمالی تخصیص یافت.
علی جدی اظهار داشت: 16.5 میلیون مترمكعب حق برداشت آب های مرزی مناطق سرانی شیروان بود كه توجیه اقتصادی نداشت و با پیگیری های زیاد مجوز برداشت به 40 میلیون مترمكعب افزایش یافت.
وی عنوان كرد: این طرح بالاترین حجم تخصیص اعتبار آب است و برداشت 40 میلیون مترمكعب آب از چاه های عمیق در كشور بی سابقه است.
جدی اضافه كرد: قرارگاهی به عنوان پیمانكار مشخص شد و كار خود را برای فعالیت در این طرح به زودی اجرا می كند و در این زمینه قول داد انتقال آب به شهرستان های شیروان، فاروج و 140 روستای محدوده در مدت 2 سال انجام شود.
نماینده مردم شیروان در مجلس شورای اسلامی گفت: سهمیه شهرستان های شیروان و فاروج از این طرح 18 میلیون مترمكعب است و با اجرای این پروژه دشت ممنوعه شیروان سیراب و سطح چاه های آب بالا می آید و سد هم برای آشامیدن لازم نیست و كشاورزی رونق می گیرد.

پایداری آب؛ حاصل اجرای طرح
رشیدی در ادامه با اشاره به اینكه بخش زیادی از آب آشامیدن مورد نیاز شهروندان در سه شهر استان از منابع سطحی و از سدها تامین می شود گفت: با توجه به تهدیدهایی كه برای تامین آب از منابع سدها وجود دارد باید به فكر منابع زیرزمینی باشیم.
وی تصریح كرد: كاهش بارندگی در خراسان شمالی در 50 سال گذشته بی سابقه است و اجرای این طرح كمك بسیار زیادی به تامین آب پایدار این خطه از شمالشرق كشور می كند.
معاون هماهنگی امور عمرانی استانداری خراسان شمالی گفت: خوشبختانه در سفر دولت به استان، استفاده از منابع آب های زیرزمینی در سرانی مطرح و مورد توجه قرار گرفت و مردم استان در آینده از مزایای این طرح بهره مند می شوند.
بخشی از آب آشامیدن مورد نیاز شهروندان سه شهر بزرگ و پرجمعیت خراسان شمالی شامل بجنورد، شیروان و اسفراین از سدهای شیرین دره، بارزو و بیدواز تامین می شود.
كاهش بارندگی ها و خشكسالی سبب كاهش ذخیره سدها شده و تامین آب مورد نیاز شهروندان را به لحاظ كمی و كیفی تحت تاثیر قرار داده است.
خراسان شمالی در شمال شرق كشور واقع است و 44 درصد از جمعیت آن در روستاها سكونت دارند.
برچسب ها
- بجنورد
- آب و فاضلاب
- خشكسالی
- خراسان شمالی
- شركت آب و فاضلاب خراسان شمالی