
گلستان یكی از استانهای حادثه خیز از نظر سیل در كشور محسوب می شود، تا آنجا كه در طی سه دهه اخیر بیش از 110سیل مخرب را به خود دیده است. در میان مناطق مختلف استان ، شهرستان كردكوی و روستاهای این منطقه به دلیل قرار داشتن در نواحی پربارش بیش ازدیگر نواحی درمعرض خسارت های ناشی از سیل هستند. 17 شهریور ماه سال جاری باری دیگر شهرستان كردكوی یكی از بیرحمانه ترین سیلاب ها را به خود دید. سیلابی كه با ویران كردن خانه ها و زمین های كشاورزی بیش از 400 خانوار 7 روستا را بی خانمان كرد و حاصل دسترنج صدها كشاورز را یك شبه به باد فنا داد.
حالا بیش ازدو ماه از پدیده مذكور گذشته و روستاییان هنوزهم ناچارند در خانه های اقوام و آشنایانشان زندگی می كنند. چرا كه به خاطر تعلل مسئولان مدیریت بحران در انجام اقدامات بازسازی و تامین منابع مالی و همچنین عدم برخورداری از حمایت های دولتی هنور نتوانسته اند زیر بار خسارات وارده كمر صاف كنند و همچنان چشم انتظار تخصیص اعتبارات هستند.
بنابه گفته دهیار روستای دنگلان كه جزو روستاهایی است كه بیشترین خسارت را دیده به حدود 70 درصد از خانوار سیل زده روستا تسهیلات تعلق گرفته اما تا به امروز حتی ریال از اعتبار 31 میلیارد تومانی وعده داده شده از سوی مسئولان استانی به دست مردم نرسیده است.
محمدرضا جعفرپور بابیان اینكه از یك هزار خانوار روستا حدود یك پنجم آن ها در سیل اخیر خسارت جدی دیده اند، افزود: 197 خانه روستایی و 617 هكتار از اراضی كشاورزی دنگلان براثر سیل اخیر كاملاً خسارت دیده اند. ساكنان دیگرروستاهای منطقه هم چون اهالی دنگلان همچنان چشم براه تحقق وعده های مسئولان هستند.
بنا به گفته فرماندار كردكوی مدیریت بحران استان و كشور هیچ اعتباری را برای سیل كردكوی مصوب نكرده است، ان هم در شرایطی كه به بیش از 400 واحد روستایی و تأسیسات زیربنایی شهرستان خسارت وارد شده و در برخی روستاها، واحدهای مسكونی 100 درصد تخریب شدند.
مجتبی جمالی با بیان اینكه سیل اخیر 31 میلیارد تومان به بخش كشاورزی، یك میلیارد بخش راه و ابنیه، 250 میلیون تومان شبكه های آب و فاضلاب روستایی و بیش از دو میلیارد تومان مسكن روستایی شهرستان خسارت وارد كرده است افزود: در 12 ساعت اولیه پس از سیل برآورد خسارت ها به استانداری گلستان اعلام شد اما تا این لحظه اعتباری برای جبران خسارت مصوب نشده است.
این در حالی است كه مدیركل مدیریت بحران گلستان اقدامات انجام شده برایرفع مسكلات ناشی از سیل شهریورماه را مطلوب دانسته و گفت: بخشی از واحدهای مسكونی بیمه بوده اند كه خسارت بیمه پرداخت شد اما برای تعمیر و بازسازی مابقی واحدهای آسیب دیده 576 میلیون تومان وام كم بهره از سوی دولت تخصیص داده شده است كه فرآیند اداری آن انجام شده و مصوبه آن از هیئت وزیران اخذشده و چند روز پیش این مصوبه به استان ابلاغ شد اما هنوز تخصیصی انجام نشده است.
صادقعلی مقدم با اشاره به اینكه سازمان مدیریت و برنامه ریزی مصوبه این اعتبار را از هیئت وزیران گرفته و به استان ابلاغ كرده است، افزود: این اعتبار شامل پایدار كردن 62 میلیارد تومان اعتبار تخصیص نیافته سیل سال 93، هفت میلیارد تومان بازسازی تأسیسات زیربنایی و چهار روستای رانشی ازجمله نرگس چال و چشمه لی مراوه تپه و همچنین 576 میلیون تومان تسهیلات بازسازی اماكن خسارت دیده در سیل اخیر است. حالا بماند كه این مسئول میزان خسارت وارده به زیرساخت ها، ابنیه و شریان های حیاتی شهرستان كردكوی در سیل شهریورماه را تنها سه میلیارد تومان اعلام كرده است!
طرح جامعه مدیریت سیل به كجا می رسد؟!
شرایط اقلیمی و جغرافیایی برخی استانهای كشور سبب شده طی چند دهه اخیر خسارت های سیل بیش از نیمی از كل خسارات ناشی از بالایی طبیعی را در سطح كشور را به خود اختصاص دهد. بیش از 30سال است كه سیل در استان گلستان جان می گیرد اما هنوز پای اجرای طرح های اساسی چون طرح جامع مدیریت سیل در استانها به ویژه استان سیل خیز گلستان می لنگد. طرحی كه در صورت اجرای شاید بتواند قبل از وقوع سیل برای كاهش خسارات احتمالی تدابیری بیندیشد.
حالا پس از گذشت چندین سال كه مناطق مختلف كشور بارها شاهد جاری شدن سیلاب و ویرانی و تخریب ناشی از آن بوده اند مسئولان كشور از ابلاغ برنامه مدیریت جامع سیل كشور در 6محور به 4 وزارتخانه مربوطه خبر می دهند.
گویا وزارت جهاد كشاورزی و معاونت برنامه ریزی و نظارت راهبردی ریاست جمهوری در بخش مدیریت حوزه و حفاظت آبخیز، وزارت نیرو و وزارت راه و شهرسازی در بخش مطالعه و اجرای طرحهای سازه ای مهار سیل و مطالعه و اجرای طرحهای غیرسازه ای و وزارت كشور در بخش مطالعه و اجرای طرح های غیرسازه ای، سیستم های جمع آوری آبهای سطحی و مدیریت بحران سیل لیستی از فعالیتها و اقدامات لازم را دریافت كرده اند.
با این حال باید منتظر ماند و دید چه زمانی این طرح جامع به مرحله اجرا در می آید و تا چه حد می تواند در كاهش خسارات این بلای طبیعی موثر واقع شود. این در شرایطی است كه استاندار گلستان نیز پس از وقوع سیل در شهریورماه در بخش های مختلف استان لزوم تدوین طرح جامع مدیریت سیل در كردكوی را خواستار شده بود.
حسن صادقلو با بیان اینكه جمعبندی و ارزیابی وضعیت سیل زدگان در كردكوی حاكی از آن است كه نیازمند برخی اقدامات فوری و میانمدت است گفت: سیل كردكوی یك هشدار برای مدیریت اقدامات آینده بود، چرا كه قرار گرفتن كردكوی در مسیر راه بینالمللی و به عبارتی معبر بزرگ ملی و كشوری هنگام وقوع حوادث همانند سیل حساسیت مسأله را دوچندان میكند.
وی با تأكید بر تدوین برنامه جامع مدیریت سیل در كردكوی افزود: بر این اساس برنامهها و اقدامات لازم مانند احداث سد، لایروبی كارخانهها، اجرای طرحهای آبخیزداری و امثال آن باید در برنامه جامع مدیریت سیل لحاظ و عملیاتی شود.