
بجنورد - ایرنا - هدر رفت 29 درصدی آب در شبکه های آبرسانی خراسان شمالی، بخشی از سرمایه آبی استان را پیش از رسیدن به مقصد از چرخه مصرف خارج کرده و ضرورت اصلاح شبکه های فرسوده و مدیریت مصرف را بیش از گذشته آشکار کرده است.
به گزارش ایرنا، هر قطره آبی که از شبکه فرسوده آبرسانی نشت می کند، تنها بخشی از یک منبع محدود نیست؛ بخشی از سرمایه ای است که باید به خانه ها برسد اما پیش از رسیدن به مقصد از چرخه مصرف خارج می شود.
در خراسان شمالی که محدودیت منابع آبی، فشار مضاعفی بر بخش های مختلف وارد کرده است، هدررفت آب به یکی از دغدغه های جدی مدیریت این منابع تبدیل شده و اکنون 29 درصد آب در شبکه استان بدون ایجاد درآمد برای شرکت آب و فاضلاب از دست می رود.
مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب خراسان شمالی با اشاره به وضعیت هدررفت آب در استان اظهار کرد: آب بدون درآمد از موضوعات مهم در صنعت آب و فاضلاب است که این رقم در خراسان شمالی اکنون به 29 درصد رسیده است.
امیر فاطمی با بیان اینکه کاهش هدررفت آب نیازمند اجرای مستمر طرح های اصلاحی در شبکه های آبرسانی است، افزود: در سال های گذشته به دلیل محدودیت منابع مالی و از سوی دیگر ضرورت توسعه شبکه برای پاسخگویی به نیاز مردم، سهم کمتری از اعتبارات به اصلاح شبکه ها اختصاص یافته است.
وی تصریح کرد: فرسودگی بخشی از شبکه های آبرسانی موجب شده اصلاح و نوسازی خطوط، همچنان از نیازهای اصلی صنعت آب و فاضلاب استان باشد؛ موضوعی که تامین اعتبار برای آن می تواند نقش موثری در کاهش آب بدون درآمد داشته باشد.

اصلاح سه تا پنج درصد شبکه آب استان در سالجاری
فاطمی از برنامه ریزی برای اصلاح بخشی از شبکه های آبرسانی استان در سال جاری خبر داد و گفت: با استفاده از منابع ملی و استانی، اصلاح بین سه تا پنج درصد از شبکه های آب استان در دستور کار قرار گرفته است.
وی افزود: اجرای این طرح ها می تواند بخشی از هدررفت موجود در شبکه را کاهش دهد و زمینه استفاده بهینه تر از منابع محدود آب را فراهم کند.

آب بدون درآمد؛ فراتر از نشت در لوله ها
هدررفت آب در شبکه آبرسانی تنها به معنای نشت فیزیکی آب از خطوط انتقال و توزیع نیست بلکه بخشی از آب تولیدشده نیز بدون آنکه برای شرکت آبفا درآمدی ایجاد کند، به مصرف می رسد.
در شرایطی که منابع آبی خراسان شمالی با محدودیت روبه رو است، کاهش این میزان هدررفت می تواند به اندازه توسعه بخشی از منابع جدید، در افزایش بهره وری شبکه و تأمین پایدار آب شرب اثرگذار باشد.
از این منظر، هر میزان کاهش در آب بدون درآمد، به معنای استفاده موثر از آبی است که پیش از این تولید و وارد شبکه شده است.

افزایش برداشت از چاه ها راهکار پایدار نیست
مدیرعامل آب و فاضلاب خراسان شمالی همچنین با تاکید بر ضرورت مدیریت منابع آبی، افزایش تعداد چاه های برداشت آب را دستاوردی قابل اتکا ندانست و گفت: هدف اصلی باید حرکت به سمت مدیریت تقاضا و مصرف بهینه آب باشد.
فاطمی خاطرنشان کرد: باید به نقطه ای برسیم که با مدیریت مصرف و تقاضا، امکان پلمب برخی چاه های موجود فراهم شود و تامین آب استان بدون وابستگی بیشتر به منابع زیرزمینی و افزایش برداشت دنبال شود.

عبور از تنش آبی با مدیریت مصرف و اصلاح شبکه
مدیریت آب در خراسان شمالی تنها به تامین منابع جدید و افزایش ظرفیت برداشت محدود نمی شود، بلکه کاهش هدررفت، اصلاح شبکه های فرسوده، کنترل مصرف و مدیریت برداشت از منابع زیرزمینی باید همزمان دنبال شود.
در این میان، اصلاح سالانه بخشی از شبکه آبرسانی، هرچند گامی تدریجی، می تواند در کنار فرهنگ سازی برای مصرف بهینه آب و مدیریت چاه ها، مسیر استان را به سمت استفاده پایدارتر از منابع آبی هموار کند؛ مسیری که در آن حفظ هر قطره آب، به اندازه تامین یک منبع جدید اهمیت دارد.
بر اساس تحلیل شاخص استاندارد بارش، تبخیر و تعرق (SPEI) حدود 97 درصد از مساحت استان درگیر خشکسالی است.
خراسان شمالی با 10 شهرستان و یک میلیون نفر جمعیت واقع در شمال شرق کشور است.